Van stadspark tot museumkwartier

mkgeb1Donderdag 29 januari 2015 - Op dezelfde dag dat de sinds oktober vorig jaar lopende tentoonstelling 'Rembrandt en de Gouden Eeuw' in het Museum voor Schone Kunsten in Boedapest wordt afgesloten, op 15 februari, sluit ook het museum zelf haar deuren. In de komende drie jaar zal het museum een ingrijpende verbouwing ondergaan. Na de restauratie zal de grote hal in oude glorie hersteld zijn en zalen van het gebouw, die sinds de Tweede Wereldoorlog niet meer voor het publiek toegankelijk waren, weer in gebruik worden genomen.

In die drie jaar moeten er ook vijf nieuwe musea in het nabij gelegen Városliget (Stadspark) verrijzen om samen met de al aanwezige musea het prestigieuze Museumkwartier te vormen. Het door het Museum voor Schone Kunsten en Városliget Zrt. opgerichte projectbureau Liget Budapest heeft de taak om dit enorme project in goede banen te leiden. Eind vorig jaar werden vier prijswinnende ontwerpen voor de te bouwen musea bekend gemaakt. Voor dat van de Hongaarse Galerie & Ludwig Museum is volgens de jury nog geen goed ontwerp ingestuurd, in april wordt de daarvoor lopende prijsvraag afgerond. In die internationale jury zit ook de Nederlandse Wim Pijbes, directeur van het Rijksmuseum, als een van de covoorzitters. De marketing en promotie van Liget Budapest loopt nu op volle toeren, maar of in 2018 alles klaar is? Drie jaar is kort voor zo een groot project.

Een sappig groen imago
Eind 2009 werd al aangekondigd dat het Museum voor Schone Kunsten verbouwd zou gaan worden en zelfs onder de grond met veel vierkante meters zou worden uitgebreid. Niet veel later trad de nieuwe regering aan die een heel andere visie op de Hongaarse cultuur heeft dan voorgaande regeringen en het plan verdween van tafel. Dit nieuwe en veel grotere plan is vol mooie beloften. De Hongaarse kunst en cultuur krijgen een prachtig podium, de musea zullen Boedapest een internationale uitstraling geven, het een paar jaar geleden gesloten Vidámpark wordt als plantentuin bij de dierentuin getrokken en krijgt een grote subtropische kas, het nu lelijke Verkeersmuseum wordt in de oude staat (een eind negentiende eeuwse suikertaart) herbouwd, de metrohalte wordt vernieuwd én een van de belangrijkste speerpunten - voor een lekker sappig groen imago - het jarenlang verwaarloosde Városliget wordt veel en veel mooier. Het is juist die belofte waarin niet iedereen vertrouwen heeft.

Platte hoed op palen
10801948 834580759939613 6788651145497453535 nVanuit bewoners in Boedapest, en van een paar architecten, is er veel kritiek op het plan. Een flink aantal oude bomen zal sneuvelen en de flora en fauna worden aangetast, zeggen boze Boedapesters, verenigd in de 'Vrienden van het Városliget'. Maar op twee nieuwe musea in het park na, het Huis voor de Hongaarse Muziek en de Nationale Galerie, worden drie gebouwen ernaast op het kale stuk langs de Dózsa György út neergezet. Ooit werd deze lange reep asfalt als extra ruimte voor de 1 mei parades gebruikt en nu nog wel eens voor een grote kermis of festival. Een groot deel is nu echter in gebruik als parkeerplaats, daar bouwen zal het park niet zoveel schade berokkenen. Maar als je de animaties bekijkt van hoe het er allemaal uit gaat zien, dan wordt je ook niet vrolijk. De drie blokkendozen, hoger dan de hoogste bomen in het park, maken de toch al onherbergzame straat met razend verkeer er niet veel prettiger op.

mkmzhOf het ontwerp voor het Huis van de Hongaarse Muziek een aanwinst is, is afwachten. (foto bovenaan) Tegenstanders gruwelen ervan en ze zijn natuurlijk heel boos over de daarvoor te kappen bomen. Deze Japanse inzending van Sou Fujimoto Architects werd als winnaar verkozen. Een grote witte platte hoed op palen, dat is de eerste indruk. In een ander ontwerp, dat van het Japanse architectenbureau Kengo Kuma and Associates, werden de bomen juist gebruikt als onderdeel van het organisch in de omgeving passende gebouw. Het ontwerp kreeg een eervolle vermelding, maar haalde de eerste plaats niet. (foto hiernaast)

Nieuwe prullenbakken
Liget Budapest, dat onder leiding staat van de directeur van het Museum voor Schone Kunsten, László Baán, gaat uiteraard wel nieuwe bomen planten en meer groen aanleggen. Door het Városliget lopen nu nog een paar doorgaande wegen, her en der worden auto's geparkeerd, zijn er wandelpaden versleten en een groot aantal bomen en struiken is op sterven na dood. Als dat allemaal wordt aangepakt komt er wel 5 procent aan groen bij, aldus de website van Liget Budapest. Tja, dat is niet veel. Het aandeel groen op de totale oppervlakte bedraagt nu 60 procent. Met trots vertelt László Baán in een promotievideo dat er ook nog nieuwe zitbanken én nieuwe prullenbakken zullen komen. Die zijn dan ook wel nodig als de te verwachten duizenden extra recreanten en busladingen toeristen inderdaad naar het park gaan komen.

Cultuur dient de staat
Want dat is een ander punt van kritiek. Buurtbewoners zijn bang dat het er te druk gaat worden - een angst die niet altijd even gegrond is, kijk maar naar het Museumplein in Amsterdam - en voormalig stadsarchitecht István Schneller ziet het gebeuren dat de gebieden rond andere musea in Pest en Buda juist minder bezoekers zullen gaan trekken. De Nationale Galerie in het Paleis, het Ludwig Museum bij het Nationaal Theater en het Museum voor Volkenkunde aan het Kossuth Lajos tér, alledrie niet het best bezocht, verhuizen ook naar het park. Die zouden dus wel eens beter kunnen gaan draaien als ze daar met de andere musea bij elkaar komen te staan. Maar ook liggen herontwikkelingsprojecten verderop in de stad nu stil, al het beschikbare geld gaat naar het Museumkwartier. Die projecten zaten al langer in de pijplijn dan het Museumkwartier, maar zo gaat dat nu eenmaal in Hongarije. Kunst en cultuur worden wel vaker gebruikt en misbruikt door de politiek, of die nou links is of rechts of daartussenin, alles dient ter meerdere glorie van het eigen gelijk. En over smaak valt wel degelijk te twisten.

Animatie Museumkwartier op youtube



>>>> Tom de Smet
>>>> Foto's: website Liget Budapest

Lees ook het artikel van Runa Hellinga over László Baán:

>>>> Hungary and further - Een Hongaarse doener (maart 2013)


Gerelateerde artikelen

Facebookgroepen Hongarije Nederlandstalig

Hieronder ziet u een overzicht van verschillende facebookgroepen van Nederlanders, Belgen en Hongaren die met elkaar communiceren in de Nederlandse taal maar ook in het Hongaars of het Engels. Staat er een facebook-groep niet bij? Stuur uw tip naar:

Nederlandse Ambassade in Hongarije             Wie woont waar in Hongarije            Boekendag Boedapest
Belgische Ambassade in Hongarije   Wonen en leven in Hongarije   Studentenvereniging Hongarije
Hungarian Business Network Nederland   Hongaars-Vlaamse club   KRE Boedapest Neerlandistiek
Nederlandse Vereniging in Hongarije   Stichting Kinderhulp Hongarije    ELTE Boedapest  Neerlandistiek 
Nederlanders en Belgen in Hongarije   Stichting Rex dierenwelzijn Hongarije    Universiteit Debrecen Neerlandistiek
Belgen in Hongarije    Marktplaats Hongarije   Hungária Club 1929
Hongarije Groep   De Hongaarse Taal   Wonen en reizen in Hongarije